Historia święta zapisana na kartach Biblii Starego Testamentu nie jest lekturą łatwą, choć język, jakim się posługuje, wydaje się prosty i nieskomplikowany. Już samo uświadomienie sobie, że jej rekonstrukcja jest możliwa jedynie na podstawie zbioru bardzo różnorodnych tekstów, pochodzących z różnych epok i mających wielu autorów, których liczby ani tożsamości nie potrafimy ustalić, stawia problem jej wiarygodności historiograficznej, którą niezwykle łatwo podważyć i zanegować. Istotnie, jeśli nie jest wiarygodna z punktu widzenia kryteriów współczesnej historiografii, jak należy ją rozumieć? Dosłownie czy metaforycznie? Kryje w sobie przesłanie umoralniające czy teologiczne? A może jest owocem ludzkiej fantazji na równi z mitologiami dawnych ludów? Może owocem propagandy teologiczno-nacjonalistycznej jakiegoś ośrodka władzy, pragnącego narzucić „słuszną” wizję świata, by ostatecznie uczynić z niej wyróżnik żydowskiej tożsamości kulturowo-religijnej pośród innych narodów? Może jest specyficznym rodzajem encyklopedii? Każde z tych i innych pytań jest uzasadnione, a odpowiedź na nie mogłaby okazać się prawdziwa. Jednak pośród wszystkich możliwych pytań najbardziej podstawowym, jakie pojawia się przy lekturze Biblii Starego Testamentu, nie jest wcale pytanie o jej wiarygodność historiograficzną, lecz o jej intencjonalność: w jakim celu powstała? To pytanie jest ważne, bo intencjonalność każdego dzieła literackiego determinuje sposób jego interpretacji.
Pierwsze pięć ksiąg Biblii, zaczynając od zdania Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię. Ziemia zaś była bezładnym zamętem i ciemność była nad powierzchnią bezmiaru wód, lecz Duch Boży unosił się nad wodami (Rdz 1,1-2 – BT VI), wyraźnie pokazuje, że intencją autorów Pięcioksięgu było z jednej strony opisanie tego, co Bóg zrobił dla zbawienia człowieka od momentu stworzenia, z drugiej zaś – ukazanie odpowiedzi człowieka na Boże dzieło. I jakakolwiek by była – pozytywna czy negatywna – Bóg pozostał wierny postanowieniu zbawienia człowieka. Innymi słowy, historia święta zapisana w ST jest historią trudnej relacji Boga z człowiekiem i choć jej protagonistą będzie jeden naród – Izrael, od samego początku będzie miała wymiar i zamysł uniwersalny, obejmujący całą ludzkość (Rdz 12,3b).
Niniejsza książka w swym zamyśle ma stanowić pomoc dla każdego czytającego Stary Testament w wierze Kościoła, by mógł odkryć w tekstach biblijnych ową wewnętrzną logikę, która ożywia całą historię zbawienia, otwiera serce na Boga i pobudza do katolickiego myślenia teologicznego. Nie będzie więc kolejną teologią biblijną Starego Testamentu – książką o charakterze encyklopedycznym, służącą jedynie do konsultacji. Ma być książką-teologią, która rozwija się wraz z biblijną narracją i podobnie jak Biblia, by była zrozumiała, musi być przeczytana od początku do końca